ORPHANED LAND – “Unsung Prophets and Dead Messiahs”

Ημερομηνία δημοσίευσης: 11 Ιανουαρίου 2018

 

Είναι τρομερό για ένα καλλιτέχνη να δημιουργεί συναίσθημα πυρετώδους προσμονής στο κοινό του. Οι Orphaned Land έχουν κατακτήσει με σπαθί και δόρυ την παραπάνω σχέση με το μουσικό κόσμο. Ο επερχόμενος δίσκος, με το αριστοτεχνικά δομημένο και ουσιαστικά επικό εξώφυλλο, καθώς και τα πρώτα ηχητικά δείγματα γραφής, έβαλαν την αναμονή μας στην πρίζα. Λίγες ανάσες πριν την πρώτη ακρόαση, ένα συνωμοτικό βλέμμα με τον αόρατο Θεό της προσδοκίας και το χαμόγελο που συνοδεύει τις πρώτες νότες ενός επερχόμενου ταξιδιού. Το Unsung Prophets and Dead Messiahs είναι πρώτα απ’ όλα ένα ταξίδι. Ένα ταξίδι ενός Ιώβ, ενός Καντίντ, ενός ήρωα, με σταθμούς και βλέμματα με πολυποίκιλα νοήματα, συναισθήματα και κληρονομιές. Καλό δρόμο, συνακροατές μου, ο ορίζοντας από την αρχή του album είναι πεντακάθαρος.

 

 

Όλα τα παραμύθια που ξεκίνησαν μέσα σε μια σπηλιά πέτυχαν διάνα στο να μείνουν στην ιστορία. Κάποιο λυχνάρι και κάποιες τρεις ευχές θα βρήκε η συνθετική μούσα της μπάντας κατά τη σύλληψη του “The Cave”. Οι πιο γλυκές hook νότες από θηλυκό διάφραγμα (αυτό το σι,ρε,φα#μι,σολ,φα#,μι με πήρε και με σήκωσε) ανοίγουν την αυλαία της περιπέτειας και ένα συνθετικό τέρας ξεδιπλώνεται με πυγμή και περηφάνια στα πρώτα οκτώ λεπτά του ταξιδιού.  Ο ήχος είχε ως πυξίδα το λυρισμό και όχι τόσο την ορμή(οι κιθάρες καλπάζουν, σε riffing και leads, αλλά η έμφαση έχει βάλει πλώρη για τις λεπτομέρειες που κάνουν τους ήχους εικόνες και τα παιχνιδίσματα της ερμηνείας τατουάζ στο μυαλό του ακροατή) και φωτίζει κάθε πτυχή μιας εξαιρετικής φωνής, ενός μυστηριακού groove και μιας εναλλαγής μελωδιών, τόσο εθιστικών όσο και καινοτόμων στο metal πεδίο, στο οποίο και πρωτοπορούν οι ίδιοι οι Orphaned Land. Χορωδιακές δεύτερες, οκτάβες για τονισμό θεατρικής έκτασης, γέφυρες με oriental τσαλίμια και καθαρό καλοπαιγμένο metal.

 

 

Η σπηλιά και το λυχνάρι έδωσαν ευχές για κάθε πτυχή του κόσμου. Δεν είναι όλα πλούτη και ομορφιά, οι κρυφές ανθρώπινες ανάγκες είναι πολύ πιο σύνθετες και σκοτεινές. Στο “We Do Not Resist” η λύσσα για την αδικία που μεσουρανεί, τη βία και την απόγνωση, που εμφανίζονται σαν αδιαπραγμάτευτη πραγματικότητα στη Μέση Ανατολή, πυροδοτούν την ευχή-κατάρα του δεύτερου αυτού σταθμού. Brutal-ίζουσα χροιά, με χρώμα ραψωδού και πάθος συνείδησης, ορμητικό και άμεσο, κλείνει με μια γλυκόπικρη ανατολίτικη μελωδία, κάνοντας απτή τη μελαγχολία της ανθρώπινης οργής. Τέτοιες κλίμακες στις αρμονίες των Orphaned Land βρίσκονται διάχυτες στο δίσκο και πλαισιώνουν τόσο όμορφα το δυτικό παρανομαστή του heavy metal, δημιουργώντας απτή ατμόσφαιρα και χαρακτήρα-ορόσημο για το μουσικό όραμα της ίδιας της μπάντας. Μια τέτοια σύνθεση, οδηγεί στη μετουσίωση του αμανέ και του μικρασιάτικου(στα δικά μου αυτιά, ντε!) έγχορδου με το heavy metal στόμφο. Λόγος για το το “In Propaganda”, το πέρασμα της νηνεμίας στην καταιγίδα. Ο ήρωας με τις τρεις ευχές-κατάρες θρηνεί και έχοντας για μαγικό χαλί την άριστη παραγωγή και τις δυναμικές σύνθεσης και ενορχήστρωσης, κάνει παπάδες. Τσιτσάνης, πολίτικη πενιά, αραβικός κόσμος, metal τσαμπουκάς, ιαχή “propaganda” για να σκιαχτείς, ύμνος στην ατέλειωτη ανατολίτικη νύχτα, στριφογυριστές φωνητικές γραμμές, ομολογουμένως δύσκολα φέρνω στο νου μου τόσο ουσιώδη (3:30) μουσικά λεπτά.

 

 

Συνεχίζοντας με ελαφρύ βηματισμό και ορθάνοιχτα αυτιά, μάτια και στόμα, το ταξίδι του ήρωα φανερώνει το μουσικό πλούτο αυτής της μπάντας. Όταν η ανατολική χροιά και η βασική ατμόσφαιρα απογυμνώνεται στο “All Knowing Eye” , ενώ περιμένεις τα μάτια ενός μουφτή, το τραγούδι αποπνέει μια καθαρή folk γερμανίλα, ένα βάρδικο πνεύμα και μια Guardian-ική αύρα( άνετα θα ήταν σε δίσκο των Guardian), το σενάριο της ιστορίας αναστατώνεται. Το μπέρδεμα, όμως, είναι τόσο μουσικά άρτιο, που η έκπληξη μεταφράζεται μόνο με επερχόμενα repeat buttons. Για όσους έστησαν αυστηρά το παραμύθι στην Ανατολή, όλα ξαναζωντανεύουν στο παραδοσιακό- αλλά πάντα rock- “Yedidi”.  Αμανέδες, η τεκεδίστικη διάσταση της πραγματικότητας και κυρίως ένα γνώριμο μελωδικό γέμισμα στο χορευτικό tempo, που ήρθε και σε ‘μας από τη Μικρά Ασία και μεσουράνησε στον ελληνικό μουσικό χάρτη. Ποτέ δεν περίμενα να απολαύσω τέτοιους ήχος στο metal πιάτο μου, αλλά εδώ μιλάμε για επικών διαστάσεων διάψευση. Και για επικών διαστάσεων ταξίδι, που φτάνει σε ακόμα πιο λυρικές εκφάνσεις της oriental φόρμας του πιο ευφάνταστου metal, με το τεράστιο “Chains Fall to Gravity”.  Μια Dream Theater meets Tuomas Holopained Οδύσσεια, ένα ρεφρέν λυτρωτικής αρμονίας και όσες πολυφωνίες χρειάζεται για την απογείωση ενός μεθυσμένου (και μεθυστικού) κουπλέ. Το δικό τους πέρασμα από το ασυνείδητο, τους εγκεφαλικούς ιστούς των τσακισμένων χορδών από τα leads του επιλόγου, το κρεσέντο μιας επικής στιγμής σύλληψης, το δικό τους “My Spirit Carries On”.

 

 

Ο ήρωας μας έχει γυρίσει τον κόσμο, έχει διαβάσει, έχει πονέσει, έχει γνωρίσει τον εαυτό του. Γράφει κι ένα μανιφέστο με power metal πρόλογο, αμανέδες, στιχάρες, επικές ερμηνείες και ένα γερμανό βάρδο να φέρνει την ευρωπαϊκή metal φλόγα στο καμίνι της μέσης ανατολής. Μουσική πανδαισία το χιτ του δίσκου, φίλες και φίλοι. Αν δείτε και το βίντεο του “Like Orpheus” το μανιφέστο του σεβασμού για τη διαφορετικότητα που ανέκαθεν χαρακτήριζε την ανθρωπότητα, γίνεται έως και ανατριχιαστικό. Εμένα πάντως ο Hansi, στο “I sing before you all” με πείθει μέχρι το μεδούλι. Με τέτοιες προκυκλοφοριακές ριπές, άντε να μη γεννηθεί η ακαταμάχητη προσμονή πριν την ώρα της. Εν μέσω των πολυπόθητων ακροάσεων, το “Like Orpheus” γίνεται η όαση του οπαδικού τζαμ στο δωμάτιό σας.

 

 

Αναρωτιέστε τι αναζητεί ο ήρωας, αν μιλάμε για έναν “Unsung Prophet” ή ένα “Dead Messiah”; Με την τελική επιστροφή στους δρόμους της Ανατολής, το καμίνι της άμμου και τις ανοίκειες παραδόσεις, στα “Poets of Prophetic Messianism”, “Left Behind” και “My Brother’s Keeper” έρχεται η αποκάλυψη. Η μπάντα δε βγήκε στη γύρα για να προπαγανδίσει ή να περιαυτολογήσει, ο ήρωας  είναι και προφήτης και μεσσίας, αλλά δεν απαντάει. Ρωτάει και μοιράζεται με το παγκόσμιο κοινό τα ερωτήματα της κουλτούρας, στην οποία ζυμώθηκε, με το σύγχρονο μπέρδεμα, το οικουμενικό «που οδεύουμε», δοσμένο λυρικά, επιθετικά, τεχνικά και σίγουρα. Οι συνθέσεις κεντάνε, ασχέτως αν το σαγόνι δεν είναι τόσο κοντά στο πάτωμα, τα leads, ο στίχος, η ατμόσφαιρα, όλα έχουν εδραιωθεί. Το τεχνικό power ξέσπασμα στο φινάλε του “My Brother’s Keeper”, ίσως η πιο live στιγμή του δίσκου, έκανε heavy όλους τους προβληματισμούς, ατμοσφαιρικούς και μη και έκανε κι εμένα να αναρωτιέμαι πόσο μακριά θα φτάσει το μαγικό χαλί.

 

 

Επιβάλλεται σε κάθε φίλο και μελετητή του μπουζουκιού να τσεκάρει τις γέφυρες του δίσκου. Στο “Take my Hand” κατάλαβα πόσο συνειδητοποιημένοι καλλιτέχνες είναι οι Orphaned Land. Οι γέφυρες είναι παιγμένες με έγχορδα oriental χροιάς και η κιθάρα σκάει μύτη, έχοντας χτίσει μια ελιτίστικη ζήλια, χωρίς το δηλητήριο του φθόνου, σε έναν ανταγωνισμό που δημιουργεί ένα τρομερό αποτέλεσμα. Πάλι ο ήχος και η μίξη αριστεύουν, τα μπουκώματα στη φωνή και τα τσιφτετελοειδή (δεν υπερβάλω!!!) synths απελευθερώνουν αρχέγονες δυνάμεις και μπορεί πλέον το songwriting να μην κινείται στην αριστεία της sans voir διαχρονικότητας, αλλά η απόλαυση παραμένει σε περήφανα, ανεμοδαρμένα ύψη.

 

 

Οι Ισραηλινοί γεμίζουν το μπουφέ με brutal επελάσεις, στο “Only the Dead Have Seen the End of War”, με το γρύλισμα να αποδεικνύεται ελαστικό ακόμα και στις πιο oriental στιγμές των γυρισμάτων και τα Septic Flesh μυσταγωγικά μέρη να ξεπροβάλλουν ανάμεσα στους καπνούς της βαθιάς ατμόσφαιρας με τόσο αρμονικό δέσιμο, που ξεχνά κανείς να πορωθεί με το βαθύ και απερίγραπτα στοχευμένο τίτλο του τραγουδιού. Τα τύμπανα γυρίζουν γύρω από πνιγηρές κιθάρες και λεπιδωτές κορδέλες για να έρθουμε στην προσγείωση του μαγικού χαλιού και τη λύτρωση του ήρωα στο δέκατο τρίτο σταθμό, τoν επίσημο επίλογο του “Manifest Epilogue”. Δε μπορεί να αγνοήσει κανείς το prog rock ξέσπασμα της τσαχπίνικης ηλεκτρικής κιθάρας, τη soundtrack πλευρά του δίσκου, το τρομαγμένο βλέμμα του ήρωα στο χάος της ανθρωπότητας και τη σιγουριά με την οποία υπογράφεται το μανιφέστο των Orphaned Land με τη σφραγίδα της απαγγελία του τίτλου για το καλύτερο ποδαρικό του 2018. Έτσι κλείνουν τα μεγάλα έργα. Με το στόμφο και το θράσος ενός ποιητή, που ήπιε από το πηγάδι της αιώνιας έμπνευσης. Και ναι, το φινάλε του φινάλε είναι παγκόσμιο. Η αρμονία αγγίζει τις ανασηκωμένες τρίχες κάθε συνοδοιπόρου αυτής της κυκλοφορίας, ανεξαρτήτως προέλευσης. Minimal έπος, που θέλει τρόπο για να γραφτεί.

 

 

Οι φίλοι της στήλης ξέρουν ότι δε συνηθίζω track by track κριτικές. Στο ταξίδι αυτό, επέμεινα να σταθώ σε κάθε στάση, ακολουθώντας το ίδιο το φυσικό ξεδίπλωμα. Αυτό που λείπει από το μελωδικό metal, το όραμα της επικής σύλληψης, τη γήινη αλλά συνάμα βουτηγμένη στη φαντασία λυρική ηχώ, αυτό που έκανε κάποτε το Power Metal να μεσουρανεί και τα Progressive Metal βασίλεια να βουρκώνουν μάτια και όχι μόνο να γυμνάζουν παιχταράδες, αυτό βγήκε σχεδόν σε κάθε λιθάρι αυτής της δημιουργίας. Τιμήθηκε και δεόντως το εξώφυλλο. Σ’ αυτά τα προσωπικά καταφύγια έκφρασης, αφήνουμε την υπογραφή μας με κακοσκαλισμένα γράμματα, το δίχως άλλο. Ανοίγει ένα παράθυρο στην ταξιδιάρικη μουσική και αφήνει και δώρο το μαγικό χαλί. Unsung Prophets and Dead Messiahs, κυρίες και κύριοι, πάρτε ένα αντίτυπο του Χίλιες και Μία Νύχτες, ένα ναργιλέ και μια συλλογή με παραδοσιακές έγχορδες συνθέσεις από τη Γερμανία μέχρι το Ισραήλ και την Παλαιστίνη για το δρόμο και μετά την πρώτη ακρόαση ρίχτε μια ματιά στο προαναφερθέν παράθυρο. Δε θα δείτε τη Μέση Ανατολή, δε θα δείτε καμήλες και μεγαλόπρεπη αρχιτεκτονική αλλόκοτων λατρευτικών οίκων, αλλά θα δείτε αυτό το Καβαφικό «όταν ανοίξει ένα παράθυρο θα ’ναι παρηγοριά».


Βαθμολογία: 95/100

 

Για το Rock Overdose,

Θοδωρής Καλουδιώτης

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Comments